LWEO

Hoofdstuk 5

Hoofdstuk 5

De markt van merkloze spijkerbroeken

Inhoudsopgave hoofdstuk 5
5.1 Evenwicht op de markt van merkloze spijkerbroeken
5.2 Het marktmechanisme
5.3 Transfer
5.4 Zelftest

Evenwicht op de markt van merkloze spijkerbroeken
De collectieve vraag naar merkloze spijkerbroeken geeft de marktvraag naar deze spijkerbroeken weer van alle consumenten samen. Het collectieve aanbod van merkloze spijkerbroeken geeft het marktaanbod van deze spijkerbroeken weer van alle aanbieders samen. Vraag en aanbod bepalen uiteindelijk de prijs van merkloze spijkerbroeken.
Marktmechanisme
Zolang vraag en aanbod niet aan elkaar gelijk zijn, zal de prijs van het product veranderen. Als de gevraagde hoeveelheid groter is dan de aangeboden hoeveelheid dan zal de prijs van het product stijgen. De consumenten die voor het product het meest willen betalen, drijven de prijs op. Deze prijsstijging leidt tot een hoger aanbod van het product en een afname van de vraag naar het product. Het uiteindelijk resultaat is dat het vraagoverschot verdwijnt. Bij een aanbodoverschot zal de prijs van het product zover dalen tot er evenwicht is in vraag en aanbod. Het proces van prijsaanpassingen dat optreedt bij vraag- en aanbodoverschotten noemen we het marktmechanisme of prijsmechanisme.
Verschuiving over of langs de aanbodlijn en verschuiving van de aanbodlijn.
Als de prijs van een product verandert, vindt er een verschuiving plaats over of langs de aanbodlijn. In dit geval is er sprake van een positief verband tussen de prijs en de aangeboden hoeveelheid. Stijgt de prijs dan zal er meer aangeboden worden, daalt de prijs dan wordt er minder aangeboden.
De aanbodlijn verschuift naar links (boven) of naar rechts (onder) als de andere factoren die van invloed zijn op het aanbod veranderen. Zo zal een prijsstijging van katoen de kosten voor het maken van spijkerbroeken doen toenemen. Bij een gegeven prijs zullen minder fabrikanten spijkerbroeken aanbieden. De kosten zullen voor een aantal fabrikanten dan hoger zijn dan de opbrengsten. De aanbodlijn verschuift in dit geval naar links (boven). Omgekeerd zal het aanbod van spijkerbroeken toenemen als katoen goedkoper wordt aangeboden. De aanbodlijn verschuift dan naar rechts (onder).

Links
Prijsvorming op de markt: video schooltv 15 minuten.
Vraag en aanbod: videofilmpje (9 min).
Hoe teken ik een aanbodlijn? videofilmpje (9 minuten).

Leerdoelen hoofdstuk 5
• Bij een gegeven vraagfunctie en aanbodfunctie de evenwichtsprijs (marktprijs) en evenwichtshoeveelheid berekenen.
• Bij een gegeven prijs het vraagoverschot of aanbodoverschot berekenen.
• Beredeneren wat er met de prijs gebeurt bij een vraagoverschot of een aanbodoverschot.
• Analyseren wat er met de evenwichtsprijs en evenwichtshoeveelheid gebeurt als de vraaglijn en/of aanbodlijn verschuift als gevolg van een gegeven gebeurtenis.
• De werking van het marktmechanisme uitleggen.
Kernbegrippen hoofdstuk 5
Collectieve vraag – collectieve aanbod – aanbodoverschot/tekort – vraagoverschot/tekort – evenwichtsprijs (marktprijs) – evenwichtshoeveelheid – marktmechanisme (prijsmechanisme) – optimale allocatie van productiefactoren.

Begrippenlijst

Begrippenlijst hoofdstuk 5

aanbodoverschot/tekort
Het  aanbod is bij een bepaalde prijs groter dan de vraag/Bij een bepaalde prijs is de vraag groter dan het aanbod.
collectieve aanbod
Het aanbod van alle individuele producenten van een bepaald goed of dienst bij elkaar geteld.
collectieve vraag
De vraag van alle individuen naar een bepaald goed of een dienst bij elkaar opgeteld.
evenwichtshoeveelheid
Het aantal producten dat bij de evenwichtsprijs wordt aangeboden en wordt gevraagd.
evenwichtsprijs
De prijs die tot stand komt op een markt als vraag en aanbod aan elkaar gelijk zijn.
marktmechanisme
(= prijsmechanisme) De prijs en de verhandelde hoeveelheid van een product komt tot stand door het vrije spel van vraag en aanbod. Er wordt precies evenveel aangeboden als gevraagd.
marktprijs
(= evenwichtsprijs) De prijs die tot stand komt op een markt als vraag en aanbod aan elkaar gelijk zijn.
optimale allocatie van productiefactoren
Door het marktmechanisme worden productiefactoren zodanig ingezet waarbij er producten worden gemaakt die het beste in de behoefte voorzien.
prijsmechanisme
Zie marktmechanisme.
vraagoverschot/tekort
De vraag is bij een bepaalde prijs groter dan het aanbod/ Bij een bepaalde prijs is het aanbod groter dan de vraag.

Extra Oefenopgaven

Dit hoofdstuk heeft enkele extra oefenopgaven. Deze kun je als Word-document downloaden door HIER te klikken.