LWEO

Hoofdstuk 5

Hoofdstuk 5

Economische samenhang

Inhoudsopgave hoofdstuk 5
5.1 Valutamarkt als tussenschakel
5.2 Inflatie en wisselkoers
5.3 Wisselkoers, internationale handel en werkgelegenheid
5.4 Europese centrale bank en rentebeleid
5.5 Transfer
5.6 Zelftest
Leerdoelen hoofdstuk 5

De valutamarkt is de schakel tussen binnenland en buitenland. Euro’s moeten eerst door Europeanen op de valutamarkt worden omgewisseld in dollars om Amerikaanse producten te kunnen kopen of in de VS te beleggen. Anderzijds moeten Amerikanen dollars in euro’s omwisselen om in het eurogebied aankopen te doen.
Inflatie en wisselkoers
Een hoge inflatie in de eurozone verslechtert de internationale concurrentiepositie. Hierdoor daalt de export en daarmee de vraag naar euro’s op de valutamarkt. Gevolg is dat de wisselkoers daalt. Omgekeerd leidt een lage inflatie tot een sterke internationale concurrentiepositie met veel export en veel vraag naar euro’s op de valutamarkt. Hierdoor stijgt de wisselkoers van de euro.
Wisselkoers beïnvloedt inflatie
Stijging van de wisselkoers (appreciatie) betekent dat de import goedkoper wordt. Als de lagere importprijzen doorberekend worden in de binnenlandse prijzen zal de inflatie laag blijven. De export zal bij een stijging van de wisselkoers afnemen. Hierdoor daalt de bezettingsgraad en ook de kans op inflatie.
Wisselkoers, internationale concurrentie en werkgelegenheid

Omgekeerd leidt een daling van de wisselkoers tot een betere internationale concurrentiepositie met meer export en minder import, meer productie en meer werkgelegenheid.
De Europese Centrale Bank
De Europese Centrale Bank (ECB) is de centrale bank van de economische en monetaire unie (EMU). De ECB geeft bankbiljetten uit, zorgt voor een soepel giraal geldverkeer en houdt toezicht op de banken. De ECB is tevens bank van de banken. De banken kunnen bij de ECB geld lenen.
De belangrijkste taak van de ECB is het monetair beleid. Het doel van het monetair beleid van de ECB is het handhaven van prijsstabiliteit in het eurogebied, dus het handhaven van de koopkracht van de euro.
Rentebeleid ECB
De ECB gebruikt de rentestand als instrument om de bestedingen te beïnvloeden. In een situatie van overbesteding en hoge inflatie zal de ECB de rente verhogen. Hierdoor nemen de besparingen toe, wordt lenen duurder en nemen de bestedingen en de inflatie af.
Bij onderbesteding verlaagt de ECB de rente. Hierdoor wordt sparen minder aantrekkelijk en lenen goedkoper. Gevolg is dat de bestedingen, de productie en de werkgelegenheid toeneemt.
De ECB heeft een probleem bij het voeren van het rentebeleid als de stand van de conjunctuur in de landen van de eurozone niet overal gelijk is. Moet dan de rente omhoog of omlaag?

Links
Monetaire beleidsstrategie ECB: videofilm (5 minuten) van de ECB.
Monetaire beleidsinstrumenten ECB: videofilm (6 minuten) van de ECB.
Als de Euro valt, dan valt Europa: 6 minuten Eenvandaag.
Invloed van de rente: video 14 min.
Invloed van inflatie: video 20 min.
Mededingingsbeleid van de Europese Unie.
Money as debt, deel 1, Nederlands ondertiteld (10 minuten).
Money as debt, deel 2, Nederlands ondertiteld (9 minuten).
Money as debt, deel 3, Nederlands ondertiteld (11 minuten).
Money as debt, deel 4, Nederlands ondertiteld (10 minuten).
Money as debt, deel 5, Nederlands ondertiteld (7 minuten).

Leerdoelen hoofdstuk 5
Leerlingen kunnen
• uitleggen dat de valutahandel een tussenschakel is tussen de binnenlandse en buitenlandse markten.
• de relatie tussen inflatie en wisselkoersveranderingen uitleggen.
• de relatie tussen wisselkoersveranderingen en inflatie uitleggen.
• de relatie tussen wisselkoersveranderingen en concurrentiepositie uitleggen.
• de relatie tussen wisselkoersveranderingen en verandering van de werkgelegenheid uitleggen.
• de relatie tussen de verandering van de rentestand en de verandering van de bestedingen uitleggen.
• de relatie tussen de verandering van de rentestand en de ontwikkeling van de inflatie uitleggen.
• de relatie tussen de verandering van de rentestand en de verandering van de werkgelegenheid uitleggen.
• de relatie tussen de verandering van de rentestand en de wisselkoersverandering uitleggen.
• verklaren dat de ECB streeft naar prijsstabiliteit.
• uitleggen hoe de centrale bank rentebeleid kan gebruiken om de inflatie te beteugelen.

Kernbegrippen hoofdstuk 5
Europese Centrale Bank – prijsstabilisatie – rentebeleid.

Begrippenlijst

Begrippenlijst hoofdstuk 5

Europese Centrale Bank (= ECB)
Centrale bank voor de landen die de euro als munt hebben. Is verantwoordelijk voor de uitgifte van euromunten en bankbiljetten.
prijsstabiliteit
Het laag houden van de inflatie.
rentebeleid   
De rentestand gebruiken om de bestedingen te beïnvloeden.

Extra Oefenopgaven

Dit hoofdstuk heeft enkele extra oefenopgaven. Deze kun je als Word-document downloaden door Opdracht Europa H5 te klikken.