LWEO

hoofdstuk 8

hoofdstuk 8

Senioren

De Algemene Ouderdomswet geeft elke Nederlander boven de AOW-leeftijd het recht op een AOW-uitkering. De uitkering is voor alleenstaanden 70% van het minimumloon en voor echtparen of samenwonenden 100% van het minimumloon. Het recht op AOW is afhankelijk van hoe lang je in Nederland woont of werkt.

De AOW wordt gefinancierd volgens het omslagstelsel: de premies die nodig zijn om de uitkeringen in een bepaald jaar te betalen, worden betaald door (omgeslagen over) personen die in dat jaar een inkomen hebben. Door de vergrijzing verslechterde de verhouding tussen inactieven (mensen met een uitkering) en actieven (werkenden) en daarom wordt de AOW-leeftijd in stapjes verhoogd.

Pensioenuitkering
Pensioenuitkeringen zijn een aanvulling op de AOW-uitkering. Voor de uitkeringen zijn tijdens het werkzame leven door de gepensioneerden en/of door hun werkgevers premies betaald aan een pensioenfonds. Pensioen is uitgesteld loon: er wordt geruild over de tijd. Met de premies is een kapitaal gevormd dat door het fonds wordt beheerd en belegd. Uit de ingelegde premies en de beleggingsopbrengsten van het fonds worden de pensioenuitkeringen betaald. Deze manier van financieren van de uitkeringen noemen we het kapitaaldekkingsstelsel. De pensioenfondsen beleggen in aandelen, obligaties en onroerend goed.

Eigen inkomen
Een gedeelte van de ouderen heeft een inkomen uit arbeid of winst uit eigen bedrijf. Sommige ouderen hebben inkomen uit vermogen, zoals rente op spaargelden, winstuitkeringen uit beleggingen in aandelen, rente-inkomsten uit beleggingen in obligaties, huuropbrengsten uit onroerend goed.
Aandeelhouders kunnen geld verdienen als de bedrijven waar ze aandelen van hebben, winst maken en die winst in de vorm van dividend uitkeren.

Waardevast en welvaartsvast
Als de pensioenen elk jaar evenveel stijgen als het inflatiepercentage dan is de uitkering waardevast. Als de pensioenen elk jaar stijgen met de gemiddelde stijging van de cao-lonen spreken we van een welvaartsvast pensioen.

links
Het grijze goud (video 15 min.)
AOW (www.svb.nl)
Aandelen en obligaties (www.financieel.infonu.nl)
Pensioenpremie in een bodemloze put (video 9 min.)
Het beste pensioenstelsel ter wereld (video 6 min.)

begrippenlijst

Begrippenlijst hoofdstuk 8

aandeel
Verhandelbaar bewijs van mede-eigendom van een onderneming. Als het bedrijf winst maakt, ontvangt de aandeelhouder dividend.
actieven
Werkenden.
beurskoers       
Prijs van aandelen/obligaties op een bepaald moment op de effectenbeurs. Deze koers wordt bepaald door vraag en aanbod op de beurs.
dividend
Winstuitkering aan aandeelhouders.
effectenbeurs
Plaats waar aandelen, obligaties en andere waarde papieren worden verhandeld.
inactieven
Mensen met een uitkering.
levensloopregeling
Regeling waarbij werknemers individueel met belastingvoordelen spaart. Dit spaarbedrag, inclusief de renteopbrengsten kan gebruikt worden om een verlofperiode op te nemen of eerder op te houden met werken.
obligatie
Verhandelbaar bewijs van deelneming in een geldlening aan bedrijven of de overheid met een vaste rente en vaste looptijd.
participatiegraad
(= deelnemingspercentage) Percentage van mensen tussen 15 jaar en de AOW/leeftijd dat zich aanbiedt op de arbeidsmarkt.
pensioenfonds
Een organisatie/instelling die premies int van werknemers en deze belegt om later aanvullende uitkeringen te kunnen doen bij pensionering, bij arbeidsongeschiktheid en bij overlijden aan de partner. De pensioengerechtigde krijgt vanaf het 65ste jaar tot aan zijn/haar dood hieruit een uitkering.
rendement
Opbrengst van het belegde vermogen in aandelen en obligaties.
uitgesteld loon
Pensioenuitkering of opname uit de levensloopregeling. Als men werkt wordt een deel van het loon ingehouden/niet uitbetaald, om later als men niet werkt een (loon)uitbetaling te krijgen.
waardevast
Uitkeringen zijn waardevast als ze met hetzelfde percentage stijgen als het inflatiepercentage.
welvaartsvast
Uitkeringen zijn welvaartsvast als ze met hetzelfde percentage stijgen als de gemiddelde stijging van de cao-lonen.

extra oefenopgaven

Extra oefenopgaven (Word)