LWEO

hoofdstuk 3

Hoofdstuk 3

Oligopolie en monopolistische concurrentie

Het marktaandeel is het procentuele aandeel van de afzet of omzet van een bedrijf in de totale markt voor een bepaald product. Een oligopolistische markt is een markt waarop een beperkt aantal aanbieders actief zijn of hebben enkele aanbieders een relatief groot marktaandeel. Alleen bedrijven die op grote schaal produceren kunnen zich staande houden op een dergelijke markt.

Een voorbeeld van een oligopolie is de markt voor mobiele telefonie. Het aantal concurrenten bij oligopolie is klein. Daardoor heeft een actie van één bedrijf gevolgen voor de andere bedrijven. Er wordt dus gereageerd op acties van concurrenten. Omdat de risico’s van een prijzenoorlog groot zijn, geven oligopolisten vaak de voorkeur aan andere manieren om elkaar te bestrijden: productdifferentiatie bijvoorbeeld. Door hun product een of meer eigen kenmerken te geven, wordt het product heterogener.

Op een oligopolistische markt kan ook worden samengewerkt. Als aanbieders afspraken maken, met als doel de onderlinge concurrentie te verminderen, noemen we zo’n samenwerkingsverband een kartel. De overheid wil juist concurrentie stimuleren, zodat de prijzen laag blijven en de kwaliteit hoog. Kartelafspraken zijn daarom verboden. Als de oligopolisten elkaar fel beconcurreren zal de prijs laag zijn en zullen ze weinig of geen winst maken. Als ze de concurrentie weten te beperken of samenwerken, kan de winst hoog zijn.

Een homogeen oligopolie heeft als belangrijke kenmerken dat er enkele aanbieders zijn die de macht over de markt hebben, terwijl het product dat ze produceren in de ogen van de consument identiek, dus homogeen is.

Bij een heterogeen oligopolie heeft elke aanbieder een eigen klantenkring en kan de aanbieder binnen zekere grenzen de prijs zelf bepalen, maar de onderneming zal ook rekening moeten houden met zijn concurrenten. Ondanks hun heterogeniteit kunnen de producten elkaar vervangen. Als een van de producenten de prijs verhoogt, zal een aantal klanten overlopen naar een concurrent.

Bij de marktvorm monopolistische concurrentie zijn er veel aanbieders en is het product heterogeen. Bedrijven proberen door productdifferentiatie een eigen klantenkring op te bouwen. Monopolistische concurrentie lijkt op monopolie, maar ook op volkomen concurrentie. Bij volkomen concurrentie (volledige mededinging) bieden veel aanbieders een homogeen product aan en daarom heeft elk van de aanbieders te maken met dezelfde collectieve vraaglijn. Op een markt van monopolistische concurrentie hebben de aanbieders iets eigens toegevoegd aan hun product, waardoor het product heterogeen is. Ze hebben voor hun product een afwijkende vraagfunctie weten te creëren. Elke aanbieder heeft zijn eigen unieke vraaglijn of prijsafzetlijn

links
Economie en Markt (video 27 min.)
Samenwerken en onderhandelen (video 15 min.)
Clementie in kartelzaken (video 9 min.)
Markt en handelen (video 15 min.)
Prijsoorlog (video 15 min.)
De concurrenten (video 16 min.)
Marktgedrag bij dominante strategie (video 8 min.)
Speltheorie (video 7 min.)
Te dure tv en computerschermen (www.volkskrant.nl)

 

begrippenlijst

Begrippenlijst hoofdstuk 3


— — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — 

extra oefenopgaven

Extra oefenopgaven (Word)